Dolegliwości bólowe w obrębie krzyża stanowią w obecnej rzeczywistości nasilający się problem, odnoszący się coraz częściej do pacjentów w młodym wieku ? niejednokrotnie pojawia się on już w grupie młodzieży, co wydaje się zaskakujące i niepokojące jednocześnie. Jakie są przyczyny wcześnie pojawiającego się bólu krzyża i czy można zapobiec tej dolegliwości?

Etiologia krzyżowych dolegliwości bólowych ? skąd się biorą bóle krzyża u młodych osób?

Bóle w krzyżu stanowią przypadłość odnoszącą się do dolnego odcinka kręgosłupa, czyli części krzyżowo-lędźwiowej i występują u około 80% populacji. Mogą przybierać rozmaitą specyfikację, będąc objawem poważniejszych schorzeń lub dolegliwością o niesprecyzowanej etiologii. Z uwagi na ewentualność ustalenia przyczyny, ból krzyża dzielony jest na swoisty oraz nieswoisty. W pierwszym przypadku możliwe staje się skonkretyzowanie podłoża pojawiającej się dolegliwości, u większości pacjentów ból krzyża pozostaje jednak bez określonej przyczyny. Ból nieswoisty cechuje się uogólnionym charakterem i umiejscowieniem w dolnej części kręgosłupa. Może także promieniować od uda do kolana ? utrzymuje się zazwyczaj przez kilka dni, jednak ma tendencję do nawracania (2, 4).

W odniesieniu do schorzenia, jakim jest ból krzyża przyczyny podawane są w nawiązaniu do czynników ryzyka ? okazuje się bowiem, że tryb życia i codziennego funkcjonowania w znaczący sposób wpływa na powstawanie wspomnianych dolegliwości. Dotyczy to szczególnie pacjentów w młodym wieku (3). Wobec tego wśród przyczyn potęgujących możliwość wystąpienia dolegliwości bólowych należy wymienić (2, 4):

  • przeciążenie mięśni, stawów lub więzadeł,
  • dyskopatię, czyli przeciążenie krążka międzykręgowego,
  • wady wrodzone kręgosłupa oraz nabyte wady postawy i budowy ciała,
  • zmiany zwyrodnieniowe,
  • złamania osteoporotyczne, powstające w przebiegu osteoporozy,
  • choroby reumatyczne,
  • zmiany pourazowe,
  • czynniki psychiczne.

Do aspektów warunkujących pojawienie się bólów krzyża należy zaliczyć również bieżącą masę ciała i jej stosunek do wzrostu oraz wieku, prowadzony tryb życia ? siedzący lub stojący, ograniczenie aktywności fizycznej, regularne dźwiganie ciężkich przedmiotów, w tym pracę fizyczną oraz palenie papierosów (1).

Najczęstsze dolegliwości bólowe w grupie osób młodych

Pacjenci zgłaszający odczuwanie bólu zlokalizowanego w obrębie odcinka krzyżowo-lędźwiowego  to niejednokrotnie dzieci i młodzież szkolna, jak również osoby w wieku produkcyjnym (3). Wobec podobnej sytuacji, warto zastanowić się nad specyfiką dolegliwości, pojawiających się u osób młodych, które teoretycznie powinny być pozbawione podobnych niedogodności. Wymienione powyżej czynniki ryzyka, będące pośrednimi przyczynami okazują się aktywować rozmaite rodzaje dolegliwości. Nadmierna masa ciała może więc wywoływać objaw, jakim jest ból kolan u młodej osoby ? przeciążone stawy generują odczuwane dolegliwości, które stają się bodźcem do podjęcia konsultacji specjalistycznych (4).

Kolejną częstą przypadłością, odnoszącą się do dolnej części kręgosłupa jest ból w krzyżu przy schylaniu ? okazuje się on objawem tak zwanego zespołu korzeniowego, któremu towarzyszy uczucie pieczenia i rwania w okolicy krzyżowej, jak również drętwienie oraz mrowienie. Może stanowić skutek podnoszenia zbyt ciężkich przedmiotów, często jednak początek choroby okazuje się trudny do sprecyzowania. Dolegliwość ta cechuje się zmiennością przebiegu, w trakcie którego okresy bólowe narastają i zmniejszają się cyklicznie (4).

W dobie postępu technologicznego następuje zauważalne ograniczenie aktywności fizycznej, sprzyjające nadwadze oraz obniżeniu kondycji młodych ludzi. Dodatkowo codzienny, niekoniecznie korzystny tryb życia sprzyja powstawaniu rozmaitych dolegliwości bólowych ze strony układu ruchu – bóle stawów u młodych osób, schorzenia odcinka lędźwiowo-krzyżowego oraz bóle mięśni okazują się częstą przypadłością w grupie ludzi młodych. Wydaje się, że sposobem na ograniczenie podobnego zjawiska jest podnoszenie świadomości, dotyczącej wpływu trybu życia na zdrowie kręgosłupa.

Przypisy: 

1. Dobosiewicz K. Niespecyficzny ból kręgosłupa u dzieci i młodzieży ? uwarunkowania biomechaniczne, neurofizjologiczne oraz psychospołeczne. Neurologia Dziecięca. 2006;15(30):51-57

2. Domżał T. Bóle krzyża ? rozpoznawanie i leczenie. Medycyna po Dyplomie. 2011;12(189):34-45

3. Prabucki H. Bóle kręgosłupa u dzieci i młodzieży. Narastający problem medyczno-społeczny. Polski Przegląd Nauk o Zdrowiu. 2015;2(43):93-96

4. Guła Z, Korkosz M. Ból krzyża. Dostęp online: http://reumatologia.mp.pl/objawy/63737,bol-krzyza Data dostępu: 25.02.2017